Asset Publisher Asset Publisher

Historia Nadleśnictwa Kalisz

Nadleśnictwo Kalisz zostało utworzone w 1945r. przez inż. Piotra Mroczkiewicza. Do nowo utworzonej jednostki organizacyjnej Lasów Państwowych włączono lasy przejęte na rzecz Skarbu Państwa na podstawie dekretu o reformie rolnej z 6.IX.1944r. Pierwotnie była to powierzchnia około 6290 hektarów lasów dużej własności ziemskiej.


   W roku 1948 do Nadleśnictwa Kalisz włączono lasy komunalne miasta Kalisz o powierzchni około 1500 hektarów. W przejętych lasach wyróżniało się uroczysko Pieczyska o powierzchni 5500 ha poprzednio wchodzące w skład majątku Brzeziny. Kompleks ten od XII wieku stanowił część leśną obszernego klucza majątkowego Opatówek stanowiącego uposażenie Arcybiskupów Gnieźnieńskich w Ziemi Kaliskiej. Przejęty w 1795 roku na rzecz Korony Pruskiej kolejno przechodził jako dobra rządowe na uposażenie Namiestnika Królestwa Kongresowego, a następnie stanowił dobra apanażowe Dworu Carskiego. Ta ciągłość własności pozwoliła zachować ten kompleks leśny w obecnym kształcie.


   W latach 1816-1824 podjęto próby wylesienia części obszarów leśnych tworząc w środku tego kompleksu wsie Aleksandria, Mekka, Fajum a także Czempisz i Dzięcioły. Te pierwsze nazwy to pokłosie egipskiej wyprawy gen. Józefa Zajączka w 1799r. wspólnie z Napoleonem. Gen. J. Zajączek był wtedy obdarowany tymi dobrami jako Namiestnik Królestwa Kongresowego.


    Inne części Nadleśnictwa Kalisz to lasy o wielkości kompleksów od 100 do 250 ha poprzednio wchodzące w skład szlacheckich folwarków.
Ziemia Kaliska wg posiadanych świadectw od 3000 lat była przedmiotem osiadłej gospodarki człowieka. Zaświadczają to liczne wykopaliska "kultury Przeworskiej" oraz znaleziska kultury Gotów. Jedno z takich wykopalisk znajduje się w uroczysku Zadowice Nadleśnictwa Kalisz. Historyczne zapisy sięgają roku 160 kiedy to Ptolomeusz geograf wymienia nazwę Calisia na szlaku bursztynowym. W początkach Państwa Polskiego Ziemia Kaliska była bardzo ważnym ośrodkiem osadnictwa i zarządzania (gród na Zawodziu). Takie nazwy jak Cienia, Tłokinia, Kosmów mają swoje zapisy już w XI wieku. Ten rozwój osadnictwa wokół miasta Kalisza przyczynił się do dużego wylesienia terenów pod uprawę roli.
Szlacheckie folwarki Zborowskich, Mycielskich, Niemojowskich, Szarzyńskich rozrastały się bardzo szybko w wiekach XIV - XVI. Na podstawie zachowanych dokumentów, a także na podstawie obserwacji drzewostanów można powiedzieć, że "nowoczesne" leśnictwo na wzorach niemieckich zostało zainicjowane po roku 1886, kiedy to lasy uroczyska Pieczyska zostały zakupione przez Emila Schlösera. Wprowadził on regularny podział powierzchniowy, a także monokultury sosnowe. Właściciele drobnych kompleksów zaczęli go naśladować wprowadzając do hodowli jako gatunek główny sosnę i świerk bez względu na siedlisko.


   Do obecnych czasów pozostały tylko nieliczne fragmenty drzewostanów wielogatunkowych z udziałem dęba i modrzewia. Prowizoryczne plany urządzeniowe sięgają roku 1919 kiedy to dla lasów miasta Kalisza sporządzono taki plan. Gospodarowano w oparciu o 80-letnią kolej rębu, duże powierzchnie zrębowe i odnowienia samosiewem i siewem. W majątku Brzeziny stosowano siew jako zasadę odnowienia z nasion sprowadzanych często z Niemiec. W okresie międzywojennym większość lasów miała plany urządzeniowe.


   Duże szkody w stanie lasów wyrządzili Prusacy podczas I Wojny Światowej w obecnych leśnictwach Kazala i Orla Góra, wycinając zręby kilkuset hektarowe. Nowopowstałe Nadleśnictwo Kalisz w roku 1945 zmieniało siedziby bardzo często. Pierwsza siedziba była w Kaliszu, dalej w Tłokini, w Winiarach - by w roku 1950 znaleźć siedzibę w Pieczyskach, wsi w gminie Brzeziny. Spowodowało to zmianę jego nazwy na Nadleśnictwo Pieczyska w roku 1960. W roku 1976 Nadleśnictwo Pieczyska zostało przejęte przez OZLP Łódź i podzielone między nadleśnictwa Złoczew i Turek. Po dwóch latach cały obszar nadleśnictwa w dzisiejszym kształcie znalazł się w Nadleśnictwie Turek jako obręby Pieczyska i Ceków.

   W roku 1985, w listopadzie, utworzono Nadleśnictwo Kalisz w obecnym kształcie wyznaczając jego siedzibę we wsi Szałe gmina Opatówek